CamPhuc.comCảm Phục
Tử tế nơi công sở và khu phố

Tử tế với bảo vệ, lao công ở toà nhà và nơi làm việc: những điều nhỏ mỗi ngày

Bảo vệ và lao công giữ cho toà nhà chạy êm mà ít ai nhìn thấy. Cách chào hỏi, bớt việc cho họ, xử lý va chạm và ghi nhận sao cho đúng chỗ, đúng người.

Early morning lobby of an office tower in Hai Phong, a cleaner mopping the floor while an office worker steps around the wet area carefully, both seen from behind

Có những người giữ cho một toà nhà chạy êm mà gần như không ai nhìn thấy, cho tới khi có chuyện. Sàn sảnh sạch lúc bảy giờ sáng vì ai đó đã lau từ năm giờ. Nhà vệ sinh có giấy vì ai đó đi kiểm từng tầng. Xe của bạn còn nguyên vì ai đó thức trắng đêm ở chốt gác. Chúng ta thường chỉ nhớ tới họ khi sàn còn ướt làm mình suýt trượt, hay khi bị nhắc đeo thẻ ra vào.

Bài này nói về những việc nhỏ người làm văn phòng và cư dân chung cư làm được mỗi ngày để đối xử tử tế với bảo vệ, lao công, nhân viên kỹ thuật toà nhà. Không có gì to tát: phần lớn là chào một câu, bớt bừa bộn, đừng nhờ việc không phải của họ, và khi muốn cảm ơn thì cảm ơn đến đúng chỗ.

Những người làm việc mà ít ai thấy

Phần lớn bảo vệ và lao công ở các toà văn phòng, chung cư hiện nay làm cho công ty dịch vụ được thuê ngoài, không phải nhân viên của toà nhà hay của các công ty thuê văn phòng. Họ làm theo ca, có khi ca đêm dài, chịu sự giám sát của tổ trưởng và của ban quản lý. Lương của nhiều người không cao, công việc lặp lại, và cái được nhắc tới thường là lỗi chứ không phải những hôm mọi thứ chạy trơn tru.

Vị trí của họ cũng khó: đứng giữa cư dân và quy định. Bảo vệ được giao nhắc người lạ đăng ký, nhắc dắt xe đúng làn, không cho mang chó lên thang máy chở khách. Mỗi lần làm đúng việc, họ lại có nguy cơ bị cư dân khó chịu. Lao công phải dọn những thứ người khác bỏ lại: hộp cơm thừa trong bồn rửa, giấy vứt cạnh thùng rác, nhà vệ sinh bị làm bẩn mà không ai nhận.

Tử tế với họ vì vậy bắt đầu từ việc nhìn thấy họ như những đồng nghiệp làm một phần việc của cả toà nhà, chứ không phải người phục vụ riêng. Một khi nghĩ như vậy, phần lớn các việc dưới đây trở nên tự nhiên.

Cũng nên nhớ rằng nhiều người trong số họ lớn tuổi hơn phần đông nhân viên văn phòng, có người đã làm nghề khác cả đời trước khi chuyển sang trông xe, quét dọn để có thêm thu nhập lúc về già. Có người là sinh viên làm ca đêm để trang trải học phí. Họ có gia đình, có chuyện riêng, có những ngày mệt như bất kỳ ai. Nhìn họ đầy đủ như vậy, câu chào buổi sáng sẽ không còn là phép lịch sự hình thức.

Bắt đầu từ việc gọi tên và chào

Nhớ tên người làm hằng ngày. Nhiều người đi qua chốt bảo vệ cả năm mà không biết tên người đứng đó. Hỏi tên một lần, lần sau chào kèm tên, là một cách đơn giản để nói rằng mình nhìn thấy họ.

Chào trước, không chờ được chào. Một câu "chào chú", "chào chị" lúc vào cửa không tốn gì. Người lao công lau sàn sảnh buổi sáng thường gặp hàng trăm người đi qua mà không ai nói câu nào.

Cảm ơn những việc cụ thể. "Cảm ơn chị, hôm nay phòng vệ sinh tầng ba sạch quá" có sức nặng hơn lời cảm ơn chung chung, vì nó cho thấy bạn để ý tới việc họ làm.

Giữ lời nói đúng mực. Không gọi trống không, không dùng từ coi thường kiểu "ê bảo vệ". Cách xưng hô với họ nên giống như với đồng nghiệp lớn tuổi hay đồng nghiệp ngang hàng.

Dạy trẻ con trong nhà làm theo. Ở chung cư, trẻ em quan sát cách người lớn đối xử với chú bảo vệ, cô lao công. Trẻ chào hỏi tự nhiên khi thấy cha mẹ làm vậy, không cần giảng giải nhiều.

Bớt việc cho họ bằng những thói quen của chính mình

Cách tử tế thiết thực nhất với lao công là đừng tạo thêm việc không cần thiết. Vài thói quen nhỏ:

  • Bỏ rác đúng thùng, phân loại nếu toà nhà có quy định. Đừng để túi rác cạnh thùng khi thùng đầy; báo để họ biết thay.
  • Không đổ nước trà, cà phê có bã, thức ăn thừa vào bồn rửa tay. Bồn tắc là việc của người khác phải thông.
  • Dọn đồ ăn của mình trong tủ lạnh chung trước cuối tuần. Hộp cơm bị bỏ quên mấy ngày là việc lao công phải xử lý khi đã bốc mùi.
  • Rửa cốc chén của mình sau khi dùng ở khu pha chế, đừng để lại trong bồn chờ người khác rửa.
  • Khi làm đổ nước, làm bẩn sàn, tự lau sơ hoặc báo ngay để không ai trượt ngã.
  • Ở chung cư, gom rác cồng kềnh đúng giờ quy định thay vì để ngoài hành lang.
  • Sau các buổi liên hoan văn phòng, nhóm tổ chức nên tự dọn phần lớn, không để nguyên cho ca vệ sinh sáng hôm sau.

Những thói quen này không chỉ giúp người lao công. Chúng giữ cho chỗ làm, chỗ ở của chính bạn sạch hơn, vì một nhân viên vệ sinh có thời hạn để làm việc chứ không thể ở mọi nơi cùng lúc.

Đừng đẩy việc ngoài phận sự

Một kiểu thiếu tử tế phổ biến mà người làm không nhận ra: coi bảo vệ, lao công là người có thể nhờ mọi việc. Bê thùng đồ cá nhân lên tầng, trông xe con trong lúc mình chạy đi mua đồ, nhận hộ hàng hằng ngày, mua hộ ly cà phê, dọn đồ trong căn hộ riêng. Mỗi lần nhờ thì nhỏ, nhưng người được nhờ khó từ chối vì sợ mất lòng cư dân hay khách thuê văn phòng.

Nếu thật sự cần nhờ, hãy hỏi theo cách cho phép người kia nói không, ví dụ "nếu chú đang rảnh thì nhờ chú giữ giúp cái thùng này mười phút, không tiện thì thôi ạ". Và nếu đó là việc ngoài phần việc của họ, nên có lời cảm ơn xứng đáng, có thể bằng một món quà nhỏ hay một khoản tiền cảm ơn tuỳ hoàn cảnh, đưa riêng cho người đã giúp.

Ở chiều ngược lại, đừng đòi hỏi bảo vệ làm điều trái quy định chỉ vì mình là cư dân lâu năm hay là khách quen, như cho người lạ lên tầng không đăng ký, cho xe đỗ chắn lối thoát hiểm. Khi họ từ chối, đó là họ đang làm đúng việc, và một người tử tế sẽ không đặt họ vào thế khó.

Khi có va chạm: phản ứng dễ có và cách tử tế hơn

Va chạm với bảo vệ thường bắt nguồn từ quy định của toà nhà. Bảng dưới gợi ý cách phản ứng không làm tình hình căng thêm.

Tình huốngPhản ứng dễ cóCách tử tế hơn
Bị nhắc đeo thẻ hoặc đăng ký kháchKhó chịu, nói "ngày nào cũng gặp mà"Đeo thẻ, cảm ơn; góp ý quy trình với ban quản lý nếu thấy rườm rà
Bị nhắc dắt xe hoặc đỗ đúng chỗCãi lại, đỗ tạm "một chút thôi"Làm theo; nếu chỗ đỗ thật sự thiếu thì kiến nghị chung
Sàn đang ướt, có biển chắnĐi tắt qua, phàn nàn lau giờ cao điểmĐi vòng; góp ý lịch lau với ban quản lý nếu ảnh hưởng nhiều người
Hàng gửi ở quầy bị nhầm hoặc thất lạcQuát tháo ngay ở sảnhCùng kiểm sổ nhận hàng, báo ban quản lý bằng văn bản nếu không tìm ra
Bảo vệ có lời lẽ thiếu lịch sựĐăng ảnh lên nhóm cư dânGhi lại sự việc, phản ánh với ban quản lý hoặc công ty dịch vụ

Nguyên tắc chung: góp ý quy định thì gửi người đặt ra quy định, góp ý thái độ thì gửi người quản lý trực tiếp. Bảo vệ và lao công đứng ở tuyến đầu nhưng hiếm khi là người quyết định.

Ghi nhận cho đúng chỗ, đúng người

Khen trực tiếp là tốt, nhưng khen đến tai người quản lý của họ còn có ích hơn, vì điều đó có thể ảnh hưởng tới đánh giá, gia hạn hợp đồng hay thưởng của họ. Cách làm:

  1. Hỏi tên đầy đủ và ca làm của người bạn muốn ghi nhận.
  2. Hỏi ban quản lý toà nhà xem bảo vệ, lao công thuộc công ty dịch vụ nào và nhận góp ý qua kênh nào.
  3. Viết vài dòng nêu việc cụ thể: ngày nào, họ đã làm gì, vì sao bạn thấy đáng ghi nhận.
  4. Gửi qua kênh chính thức của ban quản lý hoặc công ty dịch vụ, có thể nhờ ban đại diện cư dân chuyển nếu là chung cư.
  5. Nếu toà nhà có hòm thư góp ý hay sổ khen, ghi vào đó, đừng chỉ để lại một câu trong nhóm chat rồi trôi mất.

Cách viết một lá thư khen nhân viên gửi về đơn vị của họ có bài riêng ở danh mục ghi nhận và đề cử của trang. Ngoài lời khen, cư dân và công ty thuê văn phòng cũng có thể góp ý với ban quản lý về điều kiện làm việc: một góc nghỉ có ghế, có quạt cho bảo vệ ca đêm, tủ để đồ cho lao công, nước uống ở chốt gác. Đây là những đề xuất nhỏ nhưng thường chỉ được làm khi có người nêu ra.

Ví dụ giả định ở một toà văn phòng

Ví dụ giả định: chị Mai làm lao công ca sáng ở một toà văn phòng mười hai tầng tại Hải Phòng. Một công ty thuê tầng năm có thói quen để hộp cơm trưa trong bồn rửa, và mỗi chiều chị phải đổ thức ăn thừa ra trước khi rửa bồn. Chị không dám nói, vì sợ bị phản ánh với tổ trưởng.

Một nhân viên của công ty đó để ý thấy, đề nghị phòng hành chính đặt thêm một thùng đựng thức ăn thừa có nắp cạnh khu pha chế, và gửi một tin nhắn ngắn nhắc mọi người. Tuần sau, bồn rửa sạch hơn hẳn. Cuối năm, công ty gửi thư cảm ơn qua ban quản lý, ghi tên chị Mai cùng hai đồng nghiệp ca chiều.

Câu chuyện giả định này không có ai làm điều gì phi thường. Chỉ cần một người nhìn thấy gánh việc của người khác và dùng vị trí của mình để thay đổi một thói quen chung. Tử tế ở nơi làm việc nhiều khi chính là như vậy: không phải giúp hộ, mà là bớt đi phần khó dồn vào người có ít tiếng nói nhất.

Câu hỏi thường gặp

Có nên cho tiền bảo vệ, lao công vào dịp Tết không?

Tuỳ quan hệ và hoàn cảnh, không bắt buộc. Nếu muốn, một món quà nhỏ hoặc phong bì đưa tận tay, kèm lời cảm ơn cụ thể, là đủ. Ở nhiều chung cư, ban đại diện cư dân gom góp tự nguyện để tặng chung cho cả đội, tránh việc người được nhiều người được ít.

Bảo vệ không cho bạn bè lên căn hộ thì làm sao?

Bảo vệ đang làm theo quy định đăng ký khách của toà nhà. Bạn xuống đón khách hoặc đăng ký theo đúng quy trình. Nếu thấy quy trình bất tiện, góp ý với ban quản lý hoặc ban đại diện cư dân, đừng tranh cãi với người đang làm đúng việc.

Thấy lao công bị cư dân khác mắng oan thì có nên lên tiếng?

Nếu an toàn, bạn nói nhẹ một câu làm rõ sự việc, chẳng hạn bạn đã thấy chị ấy vừa dọn khu đó xong. Sau đó, có thể báo ban quản lý để họ nắm. Đừng biến chuyện thành cuộc cãi vã giữa các cư dân.

Muốn khen một bảo vệ làm tốt thì gửi cho ai?

Gửi cho ban quản lý toà nhà và nhờ chuyển tới công ty dịch vụ đang thuê người đó, ghi rõ tên, ca làm và việc cụ thể. Lời khen đến đúng người quản lý có ích cho họ hơn một bài đăng trên mạng.

Nhờ bảo vệ nhận hàng hộ mỗi ngày có sao không?

Nếu toà nhà có dịch vụ nhận hàng ở quầy thì dùng theo quy định. Nếu không, nhờ thường xuyên là đẩy thêm việc cho họ, lại dễ phát sinh nhầm lẫn và trách nhiệm khi hàng thất lạc. Hỏi ban quản lý về một chỗ nhận hàng chung sẽ bền hơn.

Làm sao để trẻ con trong nhà biết tôn trọng người lao động?

Trẻ học từ cách người lớn cư xử. Cha mẹ chào hỏi, cảm ơn bảo vệ và lao công, không xả rác, không sai bảo trước mặt con, thì trẻ tự làm theo. Có thể rủ con cùng tự dọn chỗ mình bày ra ở khu vui chơi chung.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138